Νέες εκδόσεις που κεντρίζουν το ενδιαφέρον

 

ΘΕΟΔΟΣΗΣ Π. ΤΑΣΙΟΣ

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ

Μια σύντομη ιστορική επισκόπηση

Άραγε, ξέρουμε πώς οι Έλληνες (επί 2.000 χρόνια) σκέφτονταν ότι η Ανθρωπότητα, χάρις στην Τεχνολογία, γλίτωσε απ’ την Καταστροφή; Πιστεύαν λοιπόν οι Έλληνες ότι οι θεοί οι ίδιοι, μετά τη Δημιουργία, τους είχαν δωρίσει την Τεχνολογία, ως αντίδοτο για όλους τους κινδύνους της ζωής στη Φύση. Τέτοια ήταν μάλιστα η θεμελιώδης σημασία που έδιναν οι Έλληνες στην Τεχνολογία, ώστε και για τις παρενέργειές της, πίστευαν ότι οι θεοί είχαν ειδικώς μεριμνήσει να προικίσουν τους ανθρώπους με Ήθος  («αλληλοσεβασμό» και «δικαιοσύνη»). 

Το βιβλίο αυτό αναλύει κατ’ αρχάς, με σύγχρονους όρους, αυτές τις ιδέες των Αρχαίων Ελλήνων, κι ύστερα καταγράφει συνοπτικώς τα μεγάλα τεχνικά επιτεύγματά τους απ’ τη Μυκηναϊκή έως την Ελληνιστική εποχή, ως ιστορική επιβεβαίωση της πανάρχαιας τεχνικοφιλίας των Ελλήνων.

Το βιβλίο αυτό όμως, θέλαμε να είναι και ψυχαγωγικό: γι’ αυτό και, στο μεγαλύτερο μέρος του, περιγράφει διάφορα τερπνά επεισόδια.

 

Πώς χτίζει το καράβι του ο Οδυσσέας με τη βοήθεια της αγαπημένης Καλυψώς.

Τί ήσαν τα ρομπότ στο Νησί των Φαιάκων.

Πώς αποξήραναν τη λίμνη της Κωπαΐδας οι Μυκηναίοι.

Πώς οι Ευβοείς, μετά τους Σκοτεινούς Αιώνες, μεταφύτευσαν την Ελληνική Τεχνολογία στην Ιταλία.

Πώς ήταν η κινητή γέφυρα του Ευρίπου το 400 π.Χ.

Πώς λειτουργούσαν τα Αυτόματα στην Αλεξάνδρεια του 3ου αι. π.Χ.

Και άλλα πολλά…

Ο καθηγητής Θεοδόσης Τάσιος γεννήθηκε στην Καστοριά. Πήρε το δίπλωμα του Πολιτικού Μηχανικού απο το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο (1953) και συνέχισε τις σπουδές του στο Centre d’Études Supérieures ITBTB, στο Παρίσι. Αναγορεύθηκε διδάκτωρ του Ε.Μ.Π. το 1958. Εξελέγη Επιμελητής του Ε.Μ.Π. (1958) και στη συνέχεια Έκτακτος Μόνιμος Καθηγητής (1964) και Τακτικός Καθηγητής (1969). Ίδρυσε το Εργαστήριο Οπλισμένου Σκυροδέματος του Ε.Μ.Π. και το διεύθυνε μέχρι την αποχώρησή του (1997). Δίδαξε ακόμα στα Πανεπιστήμια της Βαγδάτης (1979), της Σαγκάης (1982), της Νανκίν (1985), της Παβίας (1986) και στο Collège International des Sciences de la Construction, Paris (1979–1989).

Εξέχουσα μορφή στην επιστημονική και επαγγελματική ζωή της χώρας, υπήρξε δάσκαλος χιλιάδων Μηχανικών, δημοσίευσε εκατοντάδες επιστημονικές εργασίες στις περιοχές της Εδαφομηχανικής, της Τεχνολογίας του Σκυροδέματος και της Αρχαίας Ελληνικής Τεχνολογίας, ενώ ασχολήθηκε με μια ευρύτατη περιοχή επιστημονικών, τεχνολογικών και εκπαιδευτικών θεμάτων (ευρωπαϊκοί και εθνικοί κανονισμοί, αντισεισμική προστασία, προστασία μνημείων, δημόσια έργα), αλλά και με θέματα Φιλοσοφίας, Παιδείας, Γλώσσας, Ορολογίας, καθώς και με κοινωνικά θέματα ως συντάκτης βιβλίων και επιφυλλίδων στον ημερήσιο και εβδομαδιαίο Τύπο, επι δεκαετίες.

Είναι ιδρυτικό μέλος και Πρόεδρος πολλών ελληνικών Επιστημονικών Ενώσεων, μέλος αμερικανικών και ευρωπαϊκών Ενώσεων, ενώ διετέλεσε Πρόεδρος της RILEM (1977–1978), της CEB (1983–1987), του «Model Code 90» (1987–1991), Σύμβουλος του συστήματος των Ηνωμένων Εθνών (1966–1995) και Εμπειρογνώμων της Ευρωπαϊκής Κοινότητας (1976–2000). Έλαβε πολλές τιμητικές διακρίσεις: Είναι Επίτιμος Καθηγητής του Πανεπιστημίου της Νανκίν (1985), Επίτιμος Διδάκτωρ του Πανεπιστημίου της Λιέγης (1986), Fellow του American Concrete Institute (1986), Επίτιμος Πρόεδρος της CEB (1988), Επίτιμο Μέλος της RILEM (1989), της CIAS (1998), του Επιστημονικού Τεχνικού Επιμελητηρίου Κύπρου (1999), της CICOP (2001), Επίτιμος Διδάκτωρ του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου (2001), Μέλος της Ακαδημίας Επιστημών του Τορίνο (2004), Επίτιμος Πρόεδρος της Ελληνικής Φιλοσοφικής Εταιρείας (2004), Επίτιμο Μέλος της Ελληνικής Εταιρείας Ορολογίας (2008), Επίτιμος Διδάκτωρ του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης (2010), Επίτιμος Διδάκτωρ του Πανεπιστημίου της Κύπρου (2013), Επίτιμος Διδάκτωρ της Φιλοσοφικής Σχoλής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών (2014) και Επίτιμος Διδάκτωρ του Παντείου Πανεπιστημίου (2017). Τιμήθηκε, επίσης, με το Μετάλλιο της Πόλεως των Παρισίων (1986), και τον Ιανουάριο του 2014 με το International Award of Merit in Structural Engineering. Το 17ο Παγκόσμιο Συνέδριο Αντισεισμικής (Ιαπωνία, 2020–2021) του απέδωσε τη διάκριση «Legendary Old Master». Η Ακαδημία Αθηνών τού απένειμε το Χρυσό Μετάλλιο (2025) για την πολύχρονη προσφορά του στον επιστημονικό και πολιτιστικό διάλογο και για το σύνολο του έργου του, που συνδυάζει την ακαδημαϊκή αριστεία με την κοινωνική ευθύνη.

MARIE FAVEREAU

Η ΟΡΔΗ

Πώς οι Μογγόλοι άλλαξαν τον κόσμο

Μετάφραση:

Δημήτρης Χατζηχαραλάμπους

Πασχάλης Ανδρούδης

Στη λαϊκή φαντασία της Δύσης, οι Μογγόλοι και η αυτοκρατορία τους, την οποία ίδρυσε στις αρχές του 13ου αιώνα ο Τσίνγκις Χαν, γνωστός ευρύτερα ως Τζένγκις Χαν, είναι συνώνυμα της βίας και της ανελέητης καταστροφής. Αυτή όμως η εικόνα μιας αιμοδιψούς «αυτοκρατορίας του σπαθιού» είναι παραπλανητική. Για να κατανοήσουμε πώς οι Μογγόλοι έφτασαν να οικοδομήσουν τη μεγαλύτερη αυτοκρατορία που γνώρισε ο κόσμος, χρειάζεται να αφηγηθούμε μια ιστορία όχι μόνο πολέμου αλλά και πολιτικής: ευέλικτη διπλωματία, οικονομική συνεργασία, θρησκευτική ανοχή, διοικητική επινοητικότητα, μετανάστευση, αφομοίωση κ.ο.κ. Οι Μογγόλοι είχαν μια μοναδική πολιτική οικονομία που βασιζόταν στο εμπόριο μεγάλων αποστάσεων, στην κυκλοφορία παρά στη συσσώρευση αγαθών, στον διαμοιρασμό μεταξύ των κοινωνικών στρωμάτων, καθώς και σε συστήματα ιεραρ χίας βαθιά ριζωμένα στην ιστορία και την κοσμολογία της στέπας.

Το βιβλίο επικεντρώνεται στο μεγάλο δυτικό παρακλάδι της αυτοκρατορίας, την Ορδή (γνωστή και ως «Χρυσή Ορδή»), που γενάρχης της ήταν ο γιος του Τσίνγκις, ο Τζοτσί: Η Ορδή, μια συλλογική δύναμη που βρισκόταν διαρκώς σε κίνηση, συνένωσε σε ένα ενιαίο πολιτικό και οικονομικό σύστημα, ευέλικτο και ευπροσάρμοστο, τα κύρια γεωγραφικά υποσυστήματα της Ευρασίας, την Ανατολική Ασία, τον ισλαμικό κόσμο, τον σλαβικό κόσμο και την Ευρώπη, συγκροτώντας ένα κοινό δίκτυο ανταλλαγών και παραγωγής, θεμέλιο επί αιώνες των οικονομικών εξελίξεων στη Μεσόγειο και βασικός δίαυλος επικοινωνίας μεταξύ της Ευρώπης και της Ασίας.

Πρωτοποριακή ιστοριογραφική αποτύπωση μιας αυτοκρατορίας που η σημασία της δεν έχει εκτιμηθεί στις πραγματικές της διαστάσεις, Η Ορδή ανατρέπει την εδραιωμένη αντίληψη ότι οι νομάδες είχαν περιφερειακό ρόλο στην ιστορία, για να καταδείξει ότι ζούμε σε έναν κόσμο που εν πολλοίς διαμορφώθηκε από τους Μογγόλους.

Η Μαρί Φαβερώ είναι Γαλλίδα ιστορικός, αναπληρώτρια καθηγήτρια Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο Paris-Nanterre. Έχει διατελέσει μέλος του Γαλλικού Ινστιτούτου Αρχαιολογίας της Ανατολής, επισκέπτρια ακαδημαϊκός στο Ινστιτούτο Προηγμένων Μελετών του Πρίνστον και ερευνητική εταίρος του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης συμμετέχοντας στο μείζον πρόγραμμα «Νομαδικές Αυτοκρατορίες» (2014–2019). Έχει δημοσιεύσει επίσης τα έργα La Horde d’Or. Les héritiers de Gengis Khan (2014), La Horde d’Or et le sultanat mamelouk. Naissance d’une alliance (2018), La Horde d’Or et l’islamisation des steppes eurasiatiques (2018), καθώς και το graphic novel La Horde d’Or – les héritiers de Gengis Khan (2020).

Η Ορδή: Πώς οι Μογγόλοι άλλαξαν τον κόσμο ήταν από τους τελικούς διεκδικητές του Cundill History Prize (2021) και των Prose Awards της Ένωσης Αμερικανών Εκδοτών (2022), ενώ συγκαταλέχθηκε στα καλύτερα βιβλία του 2021 από τη Washington Post, τους Financial Times, τον Spectator και το Five Books.