Τρίτη 3 Φεβρουαρίου 2026

"Αθήνα, 405-386 π.Χ. Όψεις μιας μεταβαλλόμενης πραγματικότητας" Ιωάννης Κ. Ξυδόπουλος (Gutenberg 2025)

 



To 405 π.Χ. οι Αθηναίοι έπαθαν πανωλεθρία στο σημείο Αιγός Ποταμοί, κοντά στον Ελλήσποντο, από τους Σπαρτιάτες που είχαν επικεφαλής τον Λύσανδρο. Κάποια πλοία με επικεφαλής τον Κόνωνα διέφυγαν προς την Κύπρο. Τα δυσάρεστα νέα έφτασαν στην Αθήνα με το ιερό πλοίο Πάραλος και αμέσως θρήνος απλώθηκε από τον Πειραιά προς  το άστυ. Θρήνος για τους χαμένους, και θρήνος και τρόμος, καθώς οι Αθηναίοι περίμεναν να υποστούν όσα οι ίδιοι προκάλεσαν στους Μήλιους και σε άλλους. Ακολούθησε επτάμηνη πολιορκία και τελικά άνευ όρων υποταγή των άλλοτε επικυρίαρχων σε όλο το Αιγαίο και τα μικρασιατικά παράλια Αθηναίων.


Το βιβλίο του καθηγητή Αρχαίας Ιστορίας Ιωάννη Κ. Ξυδόπουλου πιάνει το νήμα από την καταστροφή στους Αιγός Ποταμούς, μελετώντας τις πηγές: διασωσμένες επιγραφές με ψηφίσματα της Εκκλησίας του Δήμου, επιδεικτικούς λόγους ρητόρων όπως ο Λυσίας κ.α. καθώς και τα ιστορικά συγγράμματα της εποχής, όπως τα Ελληνικά του Ξενοφώντα και όχι μόνο. Η διήγηση φτάνει μέχρι το 386 οπότε επιβλήθηκε η Ειρήνη του Βασιλέως, δηλαδή του Πέρση Αρταξέρξη Β'. Ο Ξυδόπουλος επιχειρεί να εξετάσει κριτικά τις σωζόμενες πηγές, αλλά και τις ερμηνευτικές αποτιμήσεις πρόσφατων ερευνητών πάνω στις ίδιες πηγές. Δίχως να είμαι ειδικός, εκτιμώ πως ο καθηγητής του ΑΠΘ έκανε εξαιρετική δουλειά, στην προσπάθειά του να αποδείξει ότι, με εξαίρεση την περίοδο των Τριάκοντα Τυράννων και την κατοπινή εμφύλια αντιπαράθεση ως την τελική αποκατάσταση της Δημοκρατίας, οι Αθηναίοι πάντα έλπιζαν να ανασυστήσουν την Αυτοκρατορία τους στον χώρο του Αιγαίου. Και βέβαια, ότι δεν διδάχθηκαν από τα παθήματά τους.


ο Τοποτηρητής




Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου