Ο Καρλ Κράους (Karl Kraus, 28 Απριλίου 1874 - 12 Ιουνίου 1936) ήταν Αυστριακός συγγραφέας βοημικής καταγωγής, σατιρικός ποιητής, κριτικός λογοτεχνίας και τέχνης, φυλλαδιογράφος και δημοσιογράφος με μεγάλη επιρροή. Τα κύρια έργα του περιλαμβάνουν το αντιπολεμικό θεατρικό έργο Οι τελευταίες μέρες της ανθρωπότητας (1918) και το λογοτεχνικό και πολιτικό περιοδικό Ο Πυρσός, το οποίο εξέδιδε στη Βιέννη για 37 χρόνια, από το 1899 έως το 1936, μέχρι τον θάνατό του, καθιστώντας το την πιο σημαντική έκδοση της εποχής, ανεπηρέαστη από χρηματοδότες χάρη στην οικονομική ανεξαρτησία του. Μέσω αυτού έγινε διάσημος ως σκληρός κριτικός της αυστριακής κοινωνίας. Σταδιακά διεύρυνε την κριτική του από την αυστριακή μεσαία τάξη και τον βιεννέζικο φιλελεύθερο τύπο και καταφέρθηκε σε ό,τι θεωρούσε υπεύθυνο για την αποσύνθεση των αυστριακών και ευρωπαϊκών πολιτιστικών παραδόσεων. Το περιοδικό κατασχέθηκε πολλές φορές από τη λογοκρισία κατά τη διάρκεια του Α' Παγκοσμίου πολέμου επειδή ο Κράους εξέφρασε ειρηνιστική στάση και επέκρινε την αυστριακή πολεμική πολιτική.
Τα σατιρικά άρθρα του και η κριτική της διαφθοράς των δημοσιογράφων (με κατηγορίες όπως «μόνο αυτό που βρίσκεται ανάμεσα στις γραμμές δεν πληρώνεται») προκάλεσαν πολυάριθμους εχθρούς και συχνά ενεπλάκη σε νομικές διαμάχες. Ωστόσο, μπόρεσε να τεκμηριώσει τις κατηγορίες του με στοιχεία. Απέδειξε ότι καταβάλλονταν τα λεγόμενα «εφάπαξ» στις εφημερίδες, με τα οποία μεγάλες εμπορικές επιχειρήσεις αγόραζαν την καλή συμπεριφορά εφημερίδων. Ο Κράους συγκαταλέγεται στους θαμώνες διάσημων καφενείων της Βιέννης, όπως το καφέ Γκρίνσταϊντλ, το καφέ Τσεντράλ και το καφέ Μουζέουμ, τόπους συνάντησης της βιεννέζικης διανόησης. Ως εκδότης, υποστήριξε νέους συγγραφείς και καλλιτέχνες της πρωτοπορίας και στο περιοδικό του δημοσίευσαν οι Πέτερ Άλτενμπεργκ, Ρίχαρντ Ντέμελ, Όσκαρ Κοκόσκα, Έλκε Λάσκερ-Σύλερ, Χάινριχ Μαν, Άρνολντ Σένμπεργκ, Όγκουστ Στρίντμπεργκ, Άντολφ Λος, Γκέοργκ Τρακλ, Φραντς Βέρφελ, Φρανκ Βέντεκιντ, Όσκαρ Ουάιλντ και άλλοι.
Όταν ο ήλιος του πολιτισμού είναι χαμηλά στον ορίζοντα, ακόμα και οι νάνοι ρίχνουν μεγάλες σκιές.
Οι ποινές έχουν προορισμό να εκφοβίζουν όσους δεν έχουν πρόθεση να παρανομήσουν.
Το μυστικό του δημαγωγού είναι να φαίνεται τόσο ηλίθιος, ώστε οι ακροατές του να νομίζουν ότι είναι τόσο έξυπνοι όσο εκείνος.
Ένας αδύναμος άνθρωπος έχει αμφιβολίες πριν από μια απόφαση. Ένας δυνατός άνθρωπος τις έχει μετά.
Όταν ένας πολιτισμός βρίσκεται στα τελευταία του, φωνάζουν τους παπάδες.
Η οικογενειακή ζωή συνιστά επέμβαση στην ιδιωτική ζωή.
Ο διάβολος είναι ένας αισιόδοξος αν πιστεύει πως μπορεί να κάνει τους ανθρώπους χειρότερους απ’ ό,τι είναι.
Η ανθρωπότητα περιήλθε σε κατάσταση υστερίας κατά τον Μεσαίωνα επειδή καταπίεσε με άσχημο τρόπο τις σεξουαλικές φαντασιώσεις της Ελληνικής της εφηβείας.
Ο υπεράνθρωπος προϋποθέτει τον άνθρωπο.
Οι εφημερίδες έχουν την ίδια περίπου σχέση με τη ζωή μ’ αυτήν που έχουν οι χαρτορίχτρες με τη Μεταφυσική.
Σε ένα άδειο κεφάλι υπάρχει πολύς χώρος για γνώσεις.
Η ζωή είναι μια προσπάθεια που της αξίζει ένας καλύτερος σκοπός.
Δημοσιογράφος είναι αυτός που, εκ των υστέρων, ξέρει τα πάντα εκ των προτέρων.
Η παρθενία είναι το ιδανικό αυτών που θέλουν να ξεπαρθενιάζουν.
Δεν κοιμάμαι ποτέ τα μεσημέρια. Εκτός κι αν το πρωί χρειάστηκε να πάω σε κάποια δημόσια υπηρεσία.
Η σάτιρα που γίνεται αντιληπτή από τον λογοκριτή ορθώς λογοκρίνεται.
Οι άλλοι μπορεί να συμμερίζονται τις απόψεις μου, εγώ όμως δεν θέλω να συμμερίζομαι τις απόψεις μου μαζί τους.
Πώς γίνεσαι δημοσιογράφος: χωρίς καθόλου ιδέες και με την ικανότητα να τις εκφράζεις.
Εκείνος που ξέρει να γράφει γνωμικά δεν πρέπει να ξεπέφτει στα μυθιστορήματα.
Ο κόσμος είναι μια φυλακή όπου το κελί απομόνωσης είναι προτιμότερο.
Ο Χριστιανισμός εμπλούτισε το ερωτικό μενού με το ορεκτικό της περιέργειας και το επιδόρπιο της μετάνοιας.
Πόλεμος: Στην αρχή, ελπίζαμε ότι θα κερδίσουμε. Μετά, περιμέναμε ότι ο εχθρός θα ηττηθεί. Λίγο αργότερα, θα ήμασταν ευχαριστημένοι αν ο εχθρός υπέφερε κι αυτός. Στο τέλος όλοι έμειναν κατάπληκτοι που όλοι είχαν χάσει.
Πρώτος πλάστηκε ο άντρας. Ενώ η γυναίκα είναι ένα πρωθύστερο.
Οι καλλιτέχνες έχουν το δικαίωμα να είναι μετριόφρονες και την υποχρέωση να είναι ματαιόδοξοι.
Οι αρετές και τα ελαττώματα είναι συγγενείς, όπως το κάρβουνο με το διαμάντι.
Η διάδοση των αφροδισίων νοσημάτων μάς έκανε να πιστέψουμε ότι η αφροδίσια ορμή είναι έγκλημα.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου